Budget uitvaart: de soberste crematie en begrafenis naast elkaar

De goedkoopste uitvaart die Monuta publiceert kost € 2.250. De bovenkant van de bandbreedte op diezelfde site is € 11.500. Vijf keer zoveel, voor hetzelfde eindpunt. Zit je met een klein budget, dan wil je weten waar dat verschil in zit. Hieronder staan de soberste crematie en de soberste begrafenis naast elkaar, met bij elk bedrag de uitgever en de datum waarop we het hebben gecontroleerd.

Wat de goedkoopste uitvaart kost die je kunt kopen

Een onafhankelijke, actuele meting van wat de soberste uitvaart kost bestaat niet. Wat er wel is: vaste arrangementsprijzen die aanbieders zelf publiceren. Monuta doet dat tot op de euro, dus die prijzen vormen hier het raamwerk.

Bron: monuta.nl, wat kost een uitvaart, geraadpleegd 18 augustus 2026. Dit zijn de eigen pakketprijzen van één aanbieder, geen marktgemiddelde.

Let op die derde regel. De begrafenis van € 3.450 is exclusief grafkosten, en dat is nu juist de post die het meest verschilt. Bij de crematie zit het crematorium er wel in. Die twee bedragen liggen dus minder dicht bij elkaar dan de tabel suggereert.

De soberste crematie: geen dienst, geen genodigden

In het goedkoopste arrangement zit geen afscheidsdienst en geen catering. Monuta noemt die twee zelf als eerste bij het beperken van de kosten. Wat overblijft is de kern: de overledene wordt opgehaald en verzorgd, er is een kist, en er is een crematie.

Het crematorium is daarvan maar een deel. Uit het graf- en crematiekostenonderzoek van Monuta van 19 juni 2024 komt een landelijk gemiddelde van € 1.646 voor een crematie met gebruik van de aula. Zonder aula ligt dat lager, maar daarvoor bestaat geen actuele landelijke meting die wij kunnen gebruiken. Wat het crematorium bij jou in de buurt rekent, staat op zijn eigen site.

Ter vergelijking: DELA rekent voor een gemiddelde crematie € 8.500 en voor een gemiddelde begrafenis € 10.500 (dela.nl, geraadpleegd 18 augustus 2026). Dat zijn pakketprijzen van DELA voor een volledig verzorgde uitvaart, geen landelijk gemiddelde. Het verschil tussen € 2.250 en € 8.500 zit dus niet in de crematie zelf, maar in alles eromheen. Wat er bij een crematie zonder plechtigheid wel en niet in zit, staat in ons artikel over de kosten van een crematie zonder plechtigheid.

De soberste begrafenis: het graf bepaalt de rekening

Bij een begrafenis komen de grafkosten er los bij, en die verschillen sterker dan welke andere post ook. Uit hetzelfde Monuta-onderzoek onder 1.419 begraafplaatsen en 116 crematoria:

Bron: Monuta, graf- en crematiekostenonderzoek, 19 juni 2024, geraadpleegd 18 augustus 2026. Monuta is zelf uitvaartverzekeraar en dit is het enige landelijke onderzoek dat er is. Het veldwerk komt uit 2024.

Waarom je die 861 en 8.895 niet naast elkaar mag leggen. Het goedkoopste graf heeft een looptijd van 20 jaar, het duurste van 30. Het is dus geen prijsverschil voor hetzelfde product. Je kunt er wel uit aflezen dat de gemeente waarin je begraven wordt meer uitmaakt dan bijna elke andere keuze.

Tel je die twee posten op, dan ziet een sobere begrafenis er zo uit. Dit is een eigen rekenvoorbeeld met de bedragen uit de twee tabellen hierboven, geen offerte.

Eigen berekening met de arrangementsprijs van Monuta van 18 augustus 2026 en de grafkosten uit het onderzoek van 19 juni 2024. Grafkosten en arrangement komen van dezelfde uitgever maar uit verschillende jaren, dus de som is een indicatie en geen prijs die je ergens kunt afrekenen.

De wet zegt hier één ding over dat de moeite waard is: gemeenten mogen op grafrechten geen winst maken. Volgens artikel 229b van de Gemeentewet mogen de geraamde baten niet boven de geraamde lasten uitkomen. Dat verklaart de verschillen niet, want ook de lasten lopen uiteen. Wat jouw gemeente rekent staat in haar verordening op de begraafrechten; wij zetten de verschillen op een rij in begrafeniskosten per gemeente en in een begrafenis voor minder dan € 5.000.

Waar het verschil in zit, post voor post

Monuta publiceert ook de losse tarieven. Daarmee kun je zien welke keuze wat kost, en dat is nuttiger dan een totaalbedrag.

Bron: monuta.nl, basiskosten uitvaart, geraadpleegd 18 augustus 2026.

Eén regel springt eruit. Het aannametarief van € 2.253 is in zijn eentje meer dan de complete crematie zonder afscheid van € 2.250. Dat laat zien hoe een arrangement werkt: een vast pakket is iets anders dan de som van losse posten. Bestel je alles los, dan betaal je het voorbereiden apart.

Verder valt op dat de zichtbare dingen relatief goedkoop zijn en de onzichtbare duur. Rouwkaarten, aula en rouwauto tellen samen op tot minder dan duizend euro; het regelen zelf is de grootste post. Meer daarover in verborgen kosten bij een begrafenis.

Wat je niet kunt weglaten

Een deel van de rekening ligt vast, hoe sober je het ook houdt. De overledene moet worden verzorgd, vervoerd en in een kist gelegd, en er moet iemand zijn die de aangifte van overlijden en de papieren regelt.

Ook de termijn ligt vast. Volgens artikel 16 van de Wet op de lijkbezorging vindt de begrafenis of crematie niet eerder plaats dan 36 uur na het overlijden, en uiterlijk op de zesde werkdag daarna. Weekenden en feestdagen tellen niet mee als werkdag. Die termijn bepaalt hoeveel nachten er moet worden opgebaard, en dat is aan de tarieventabel hierboven te zien.

Is er niemand die de uitvaart regelt, dan doet de burgemeester dat. Artikel 21 van diezelfde wet zegt het zo: Indien niemand voorziet in de lijkschouwing en lijkbezorging overeenkomstig de wet, draagt de burgemeester daarvoor zorg. Volgens artikel 22 komen die kosten ten laste van de gemeente, en kan de gemeente ze verhalen op de nalatenschap en, als die niet toereikend is, op de bloed- en aanverwanten die op grond van de artikelen 392 tot en met 396 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek tot onderhoud verplicht waren. Bijzondere bijstand is een aparte route, met artikel 35 van de Participatiewet als grondslag; hoe je gemeente dat invult verschilt. Wat er in de eerste dagen moet gebeuren, staat in onze checklist voor het regelen van een uitvaart.

Waarom "het gemiddelde" je hier niet verder helpt

Zoek je op wat een uitvaart kost, dan kom je bijna zeker het bedrag van € 7.500 tegen. Dat cijfer komt uit een Nibud-rapport uit 2017 dat werd betaald door uitvaartverzekeraar Yarden. Het Nibud heeft dat rapport op 26 mei 2026 offline gehaald, na vragen van Follow the Money. Toch staat het er nog: op de eigen kostenpagina van Monuta stond op 18 augustus 2026 nog steeds "Volgens het Nibud kost een uitvaart in Nederland gemiddeld € 7.500". Zo blijft een ingetrokken cijfer circuleren.

Een vervanger is er niet. Het CBS meet wel de prijsverandering van uitvaartdiensten, maar publiceert geen uitvaartprijzen. Tussen 2015 en 2025 stegen die prijzen met 44,0 procent (CBS, tabel 83131NED). Die reeks is per december 2025 stopgezet, dus over 2026 zijn er geen cijfers. Het bedrag van ruim € 10.000 dat je soms tegenkomt, komt uit een analyse die de NOS in juli 2025 zelf van CBS-gegevens maakte. Dat is een NOS-analyse en geen CBS-cijfer.

Wat er dus wel is: prijzen van aanbieders, met hun naam eronder. Daarom staat in dit artikel bij elk bedrag wie het publiceert en wanneer we het hebben gekeken. Meer daarover in ons artikel over wat het Nibud-onderzoek ons leert en in wat een uitvaart kost in 2026.

Over de bedragen van € 1.800 en € 4.300 die als "soberste uitvaart" rondgaan. Die kom je op meerdere plekken tegen. Voor de € 1.800 hebben wij geen bron kunnen vinden. De € 4.300 bestaat wel, maar betekent iets anders: dat is wat een crematie gemiddeld kostte volgens duizenden offertes via het toenmalige platform Uitvaartmarkt, rond 2017. Een begrafenis kwam daar op € 4.950 uit. Beide cijfers zijn bijna tien jaar oud, het zijn offertes en geen eindnota's, en de crematieprijs is onderweg blijkbaar een sobere begrafenis geworden. Wij gebruiken ze daarom niet als prijs voor vandaag.

Nog een verschil dat de moeite waard is: twee derde van de Nederlanders wordt gecremeerd. Over heel 2025 was dat 67,9 procent, over het lopende jaar 2026 tot nu toe 68,66 procent (Landelijke Vereniging van Crematoria, kwartaalupdate, geraadpleegd 18 augustus 2026). Het CBS registreert de wijze van lijkbezorging niet, dus dit is de enige systematische telling die er is.

Tot slot

De soberste crematie en de soberste begrafenis liggen bij dezelfde aanbieder ruim duizend euro uit elkaar, en dat verschil loopt op zodra het graf erbij komt. Wat bij jou past hangt af van de wensen van de overledene, van wat er te besteden is en van de gemeente waarin het graf ligt. Dit artikel geeft informatie en geen persoonlijk advies; voor je eigen situatie zijn de uitvaartondernemer, je gemeente en je verzekeraar de partijen die er iets over kunnen zeggen.

Wil je zien wat jouw wensen ongeveer kosten, dan kun je ze doorrekenen met de kostenberekening. Een uitgebreider overzicht van alle posten staat in onze gids over de kosten van een uitvaart.